Eigenaar Jumbo’s in Hilversum en Loosdrecht zet zich in voor mentale veerkracht bij jongeren: ‘Ons doel is 500.000 euro bij elkaar te krijgen’

HILVERSUM - Sipke Schoonhoven, eigenaar van drie Jumbo-winkels in Hilversum en Loosdrecht, is een van de initiatiefnemers van de JUMBORUN 2026. Van 17 tot en met 19 april rennen Jumbo-collega’s in estafettevorm 601 kilometer door Nederland om zoveel mogelijk geld op te halen voor De Mentale Wasstraat, een programma dat jongeren helpt mentaal veerkrachtiger te worden.

In aanloop naar de run doen zo’n 25 winkels van de bekende supermarkt mee met een speciale loopbandacties. Zaterdag stond in de Jumbo aan de Larenseweg in Hilversum twee loopbanden de hele dag aan. “Samen met prof. dr. Levi van Dam, die het programma heeft ontwikkeld en een goede vriend van mij is, zijn we als eersten op de band gaan hardlopen voor het goede doel. Dat was een bijzonder moment”, vertelt Schoonhoven enthousiast.

De loopband draaide van 9.00 tot 18.00 uur. Medewerkers en klanten konden een half uur meedoen. “Je mocht zelf kiezen: rennen of wandelen, als de band maar bleef draaien. Het gaat erom dat we samen zoveel mogelijk geld ophalen. Ook mijn 7-jarige zoon Mees deed mee en wandelde dertig minuten. Hij vond het leuk om te doen. Voor iedereen die een half uur meedeed, doneerde ik 100 euro aan De Mentale Wasstraat.”

In totaal namen 51 mensen deel, waaronder 32 van het team van de brandweer en 19 mensen die een half uur liepen of wandelden. Daarnaast werden de appelflappen verkocht die Schoonhoven gedoneerd had. “De actie leverde ruim 2.800 euro op en gaat naar de JUMBORUN.”

Wereld beetje mooier maken

Het idee voor de JUMBORUN ontstond tijdens een gesprek in Gent. “Met jonge ondernemers en toekomstige Jumbo-ondernemers vroegen we ons af: wat kunnen wij doen om de wereld een beetje mooier te maken? Niet groots en abstract, maar juist lokaal en tastbaar”, laat Schoonhoven weten.

Dat gesprek leidde tot een landelijke estafetteloop van 601 kilometer, geïnspireerd op de bekende Europa Run. In estafettevorm lopen twee Jumbo-teams van vijf collega’s van de Jumbo Foodmarkt in Scheveningen naar de Grote Markt in Groningen. In totaal gaat de route langs 103 Jumbo-winkels en vijf distributiecentra.

Schoonhoven loopt zelf ook mee. “Ik ben volop aan het trainen en het gaat heel goed”, zegt hij lachend. Meedoen was in eerste instantie geen vanzelfsprekendheid. “Een jaar geleden hoorde ik dat de route niet langs Hilversum en Loosdrecht zou gaan. Toen zei ik: dan doe ik niet mee. Ik wil langs mijn eigen winkels rennen.” De organisatie paste de route aan. “Nu lopen we via mijn twee winkels in Hilversum en die in Loosdrecht. Toen kon ik natuurlijk geen nee meer zeggen.”

Meer jongeren vastlopen

Het geld dat met de run wordt opgehaald, gaat volledig naar De Mentale Wasstraat. Levi van Dam, hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam en gespecialiseerd in jeugdhulp, ontwikkelde De Mentale Wasstraat. Hij houdt zich al jaren bezig met de vraag waarom steeds meer jongeren vastlopen. “In 2000 maakte een op de 27 jongeren gebruik van de jeugdhulp. Nu is dat een op de zeven”, zegt Van Dam. “Dat is een enorme stijging. De vraag is hoe voorkomen we dat zoveel jongeren in de hulpverlening terechtkomen? Het programma helpt jongeren van zestien tot 24 jaar omgaan met stress en spanning, onder andere via ademwerk, groepsopdrachten, ijsbaden en inzichten uit de positieve psychologie.”

(Tekst gaat verder onder de foto)

“Als ondernemers werken we met veel jongeren en hebben we veel jonge klanten. Dit komt echt uit de jongerenvereniging. Het is niet alleen voor onze medewerkers, maar voor jongeren in heel Nederland. Een op de drie jongeren ervaart mentale problemen en 75 procent van deze problemen begint voor het 25e levensjaar.”

De Mentale Wasstraat vindt plaats bij AMAZE Amsterdam, een voormalige industriële loods in Amsterdam-West die is omgebouwd tot audiovisuele belevingsruimte. Licht, geluid en interactieve elementen zorgen voor een indrukwekkende entree. Jongeren starten in een ‘veerkrachttunnel’, waar muziek hen voorbereidt op het thema van de dag: omgaan met stress, tegenslag en emoties. In de grote zaal volgt een gezamenlijke sessie over veerkracht. Wat betekent het? Hoe ga je om met terugval? Wat doe je als je bang, boos of verdrietig bent?

Een belangrijk onderdeel is ademwerk. “Ademhaling is een toegankelijke manier om emoties te reguleren”, legt Van Dam uit. “Gevoelens komen en gaan. Tegenslagen horen bij het leven. Met je adem kun je leren erbij te blijven in plaats van weg te vluchten.” Daarna worden jongeren bewust uit hun comfortzone gehaald, bijvoorbeeld in een ijsbad of op een spijkerbed. “Je lichaam schreeuwt: ik wil hier weg”, zegt Van Dam. “Maar door je adem te sturen, leer je dat je spanning kunt verdragen.”

Meegenomen door muziek en beleving

Schoonhoven deed zelf mee aan De Mentale Wasstraat. “Je komt binnen en wordt meteen meegenomen door muziek en beleving. Het voelt als een dagje uit. In de zaal deden we ademhalingsoefeningen en kregen we de vraag: wie kun je ’s nachts bellen als het niet goed gaat? Dat zet je aan het denken.”

Wat hem vooral raakte, was de groepsdynamiek. “Op de mat met ademwerk was het voor sommigen spannend, maar al snel ontstond ontspanning en verbinding. Later gingen jongeren samen het ijsbad in, hand in hand. Niemand stapte eruit. Dat gevoel van: we kunnen dit samen en je staat er niet alleen voor, is misschien wel de grootste kracht van het programma.”

De dag eindigt met muziek. “We stonden letterlijk met z’n allen te dansen in onze zwemkleding. Jongeren die elkaar niet kenden, maar zich volledig vrij voelden. Daarna raakten ze met elkaar aan de praat. Dat was echt bijzonder.”

(Tekst gaat verder onder de foto)

Het programma loopt daarna nog 28 dagen door, waarin deelnemers contact houden en begeleiding krijgen. Inmiddels hebben meer dan 750 jongeren deelgenomen. “De reacties zijn ontzettend positief”, zegt Van Dam. “Jongeren voelen zich sterker, meer verbonden en beter in staat om met stress om te gaan.”

Deelname aan De Mentale Wasstraat kost 15 euro, maar dat bedrag krijgen deelnemers terug bij aanwezigheid. Het mag geen financiële drempel zijn,” benadrukt Van Dam. “Het gaat erom dat zoveel mogelijk jongeren deze ervaring kunnen meemaken.” Meer informatie over het programma is te vinden op www.mentalewasstraat.nl. Daar kunnen jongeren zich ook aanmelden voor de komende edities in mei en juni.

De doelstelling is ambitieus maar concreet. “Voor elke 200 euro die we ophalen, kunnen we een jongere helpen”, aldus Schoonhoven. “Ons doel is 500.000 euro bij elkaar te krijgen voor hulp van 2.500 jongeren. Dat is toch geweldig?” Het geld wordt opgehaald met de JUMBORUN, verkoop van JUMBORUN-shirts en statiegeldacties. “In zo’n 1.100 statiegeldautomaten in de Jumbo’s kunnen klanten hun statiegeld doneren voor het goede doel.”

Twee loopteams met vijf lopers

De run begint om 6.00 uur op 17 april en eindigt op 19 april om 18.00 uur. “De 33-koppige ploeg is verdeeld in twee loopteams van vijf lopers. Elk team rent om de beurt anderhalve kilometer, waarna het volgende teamlid overneemt. Zo loopt iedereen om beurten, gedurende vijf uur, wat neerkomt op ongeveer tien kilometer per team. Daarna volgt een rustperiode van vijf uur, waarin de lopers naar het kamp terugkeren, eten en drinken krijgen en in de Jumbo-vrachtwagens met veldbedden kunnen slapen. In totaal lopen de lopers dus zestig kilometer.”

Na de rust stappen de lopers weer in het busje en worden ze bij een volgend punt van de route afgezet om opnieuw te lopen. Zo gaat het dag en nacht door, totdat alle 601 kilometer zijn afgelegd. “In Hilversum lopen we bijvoorbeeld midden in de nacht rond 4.30 uur”, vertelt Schoonhoeven. De finish in Groningen, waar ook het eindbedrag wordt bekendgemaakt, belooft emotioneel te worden. “Mijn familie en vrienden staan daar te wachten. Dat wordt een bijzonder moment.”